ปลาหนวดพราหมณ์ 7 เส้น 14 เส้น กับเรื่องราวของพวกมัน

ถ้าพูดถึงปลาหนวดพราหมณ์ คงน้าๆ หลายคนน่าจะรู้จักมัน โดยเฉพาะสายตกปลา แต่ก็มีหลายคนที่ไม่เคยเห็นมันเช่นกัน เพราะปลาชนิดนี้หาค่อนข้างยาก มันเป็นปลาที่รสชาติดี สวยงาม และยังไม่อดทนต่อน้ำเสียอีก แรกๆ มันจึงมักถูกจับไปจาก 2 เหตุผล แต่จำนวนลดลงจริงๆ น่าจะเป็นน้ำเสียมากกว่า ..วันนี้ผมจะเอาเรื่องราวของมันมาให้น้าๆ ได้อ่านกัน ..หวังว่าจะชอบ และช่วยกันแชร์ให้น้าๆ ท่านอื่นอ่านกัน

ปลาหนวดพราหมณ์

ปลาหนวดพราหมณ์มีหลายชนิด

ความจริงแล้ว ปลาหนวดพราหมณ์ ไม่ได้มีแค่ 7 เส้น และ 14 เส้น นะครับมันยังมีปลาหนวดพราหมณ์อื่นอีก หากนับในไทย จะยังมีปลาหนวดพราหมณ์ที่เรียกว่า ปลาหนวดพราหมณ์เหนือ (Polynemus aquilonaris), ปลาหนวดพราหมณ์ตะวันออก (Polynemus dubius) และ ปลาหนวดพราหมณ์ทอง (Polynemus melanochir) รวมเป็น 5 ชนิด

“แต่ในเรื่องนี้ผมจะขอพูดถึง หนวดปลาพราหมณ์หนวด 7 เส้น และ 14 เส้น”

ภาพรวมของปลาหนวดพราหมณ์

ปลาหนวดพราหมณ์ หรือ ปลาหนวดตาแป๊ะ (Threadfins) เป็นสกุลของปลาน้ำกร่อยและน้ำจืดจำพวกหนึ่งในวงศ์ปลากุเรา (Polynemidae) ใช้ชื่อสกุลว่า Polynemus (/โพ-ลี-นี-มัส/)

ปลากุเรา
ปลากุเรา สำหรับนักตกปลา หน้าตาก็จะประมาณนี้ มันเป็นปลาที่รสชาติดี เอามาทำปลาเค็มราคาแพงมาก ภาพนี่คือ “ปลากุเราสี่หนวด (Fourfinger threadfin)” เป็นปลาทะเล และน้ำกร่อย

พบได้ในน้ำกร่อยและน้ำจืดเท่านั้น ซึ่งแตกต่างจากปลาสกุลอื่นในวงศ์เดียวกัน มีลักษณะโดยรวม คือ ครีบอกแบ่งออกเป็นสองส่วน ส่วนบนเหมือนครีบปลาทั่วไป แต่ส่วนล่างแบ่งเป็นเส้น ๆ มากบ้างน้อยบ้างแล้วแต่ชนิด ตั้งแต่ 3-14 เส้น

ปลาหนวดพราหมณ์เป็นปลาที่ผสมพันธุ์และวางไข่ ฟักเป็นตัวในแม่น้ำสายใหญ่ ๆ อาจพบได้บ้างตามแหล่งน้ำกร่อย เช่น ปากแม่น้ำหรือชายฝั่ง พบแพร่กระจายพันธุ์ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และประเทศอินโดนีเซีย มีขนาดโตเต็มที่ประมาณ 25 เซนติเมตร

ความจริงปลาหนวดพราหมณ์ไม่มีหนวด!

ปลาหนวดพราหมณ์ จริงๆ แล้วไม่มีหนวดสักเส้น ที่น้าๆ เห็นเป็นเส้นยาวๆ ที่เราเข้าใจว่าเป็นหนวดของปลา ที่จริงมันเป็นครีบอกที่พัฒนาขึ้นมาเพื่อใช้ในการนำร่อง ใช้สำหรับคลำทางและหาอาหาร เนื่องจากปลาชนิดนี้มีสายตาไม่ดีเอามากๆ นั้นเอง

ปลาหนวดพราหมณ์
ก้านครีบ (ที่เข้าใจว่าเป็นหนวด) พวกนี้เองที่เป็นจุดเด่นของปลาชนิดนี้ เมื่อว่ายน้ำปลาจะกางก้านครีบของมันไปในทิศทางต่างๆ เป็นเหมือนเครื่องหมายการค้าของปลาชนิดนี้ มันสวยงามและแปลกตา

ในสมัยก่อนปลาชนิดนี้มีคนรู้จักน้อยเพราะพบได้ค่อนข้างยากในธรรมชาติ พวกมันไม่ค่อยทนทานต่อสภาพน้ำที่มีคุณภาพตํ่า พูดง่ายๆ คือถ้าน้ำไม่ดีปลาชนิดนี้ก็อยู่ไม่ได้ แต่ระยะหลังปลาชนิดนี้เริ่มได้รับความสนใจจากคนเลี้ยงปลาสวยงามมากขึ้น และกรมประมงเองก็สามารถเพาะพันธุ์ได้อีกด้วย พวกมันจึงสามารถเพิ่มประชากรได้บ้าง

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 7 เส้น

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 7 เส้น หรือ ปลาหนวดพราหมณ์ (Paradise threadfin) ชื่อวิทยาศาสตร์ Polynemus paradiseus เป็นปลาน้ำกร่อยที่สามารถปรับตัวให้อยู่ในน้ำจืดได้ อยู่ในวงศ์ปลากุเรา (Polynemidae)

ส่วนหัวขนาดเล็ก ตามีขนาดเล็กอยู่เกือบสุดปลายส่วนหัวและมีเยื่อไขมันคลุม ปากกว้างมีฟันซี่เล็กละเอียดบนขากรรไกร ลำตัวแบนข้าง ครีบอกยาว ส่วนที่เป็นเส้นยาวมีความยาวมากกว่าลำตัวถึง 2 เท่า โดยเฉพาะเส้นบนมีทั้งหมดข้างละ 10 เส้น ครีบหางเว้าลึกปลายแหลม เกล็ดเล็กละเอียดมีลักษณะเป็นปากฉลาม ตัวมีสีเงินวาวอมชมพูหรือสีเนื้อ หัวสีจางอมชมพูหรือสีเนื้อ ครีบสีจาง ด้านท้องสีจาง

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 7 เส้นโตเต็มที่ประมาณ 10 – 15 เซนติเมตร ใหญ่สุดพบถึง 20 เซนติเมตร นิยมอยู่เป็นฝูง บางครั้งหากินด้วยการหงายท้องล่าเหยื่อ พบมากในแม่น้ำเจ้าพระยาตอนล่าง แม่น้ำบางปะกง, แม่น้ำแม่กลอง และแม่น้ำโขงตอนล่าง ในต่างประเทศพบได้จนถึงบอร์เนียวและเกาะสุมาตรา

เป็นปลาที่นิยมใช้บริโภคโดยการปรุงสดและทำปลาตากแห้ง นิยมตกเป็นเกมกีฬา อีกทั้งด้วยความสวยงามของหนวดที่ยาว ทำให้ได้รับความนิยมในแง่ของการเลี้ยงเป็นปลาสวยงามด้วย แต่เลี้ยงให้รอดได้ยากมาก เนื่องจากเป็นปลาที่เปราะบาง มักตายอย่างง่าย ๆ จึงทำให้มีราคาค่อนข้างสูงแต่ในต่างประเทศนิยมเลี้ยงเป็นปลาสวยงามเป็นอย่างมาก

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น หรือ ปลาหนวดพราหมณ์น้ำจืด (Elegant threadfin) ชื่อวิทยาศาสตร์ Polynemus multifilis อยู่ในวงศ์ปลากุเราเช่นเดียวกัน มีลักษณะทั่วไปคล้ายกับปลาหนวดพราหมณ์หนวด 7 เส้น  เพียงแต่มีขนาดลำตัวที่ใหญ่กว่า หัวมีขนาดสั้นกว่า สีพื้นลำตัวคล้ำกว่า และมีจุดดำอยู่บริเวณเหนือครีบอก

ปลาหนวดพราหมณ์มีขนาดโตเต็มที่ประมาณ 20 เซนติเมตร พบใหญ่สุด 30 เซนติเมตร ครีบอกที่เป็นเส้นยาวพบข้างละ 7 เส้น จึงเป็นที่มาของชื่อ พบในบริเวณที่เป็นน้ำจืดมากกว่าปลาหนวดพราหมณ์หนวด 7 เส้น จึงสามารถเลี้ยงให้รอดในสถานที่เลี้ยงได้มากกว่า

ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น เป็นปลาที่สวยงามที่มีขนาดที่ใหญ่กว่าปลาหนวดพราหมณ์ธรรมดา จึงเป็นที่นิยมในหมู่นักเลี้ยงปลาสวยงาม แต่ด้วยความที่เป็นปลาที่เลี้ยงค่อนข้างยาก จึงทำให้มีอัตราการรอดที่น้อย ทำให้มีราคาที่ค่อนข้างสูง

ในต่างประเทศนิยมสั่งซื้อปลาชนิดนี้ จากประเทศไทย และเวียดนาม ด้วยความที่ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น มีขนาดลำตัวที่ใหญ่กว่าปลาหนวดพราหมณ์ธรรมดา จึงทำให้มีราคาที่สูงกว่าเกือบ 2 เท่า โดยทั่วไปปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น อาศัยอยู่ได้ทั้งในน้ำจืดและน้ำเค็ม และสามารถโตได้ในน้ำจืด

สำหรับประเทศไทย ปลาหนวดพราหมณ์หนวด 14 เส้น กลายเป็นปลาหายากไปแล้วเพราะปลาส่วนใหญ่มาจากการจับจากธรรมชาติ ซึ่งมีจำนวนลดน้อยลงมาก ต่อมาในปี พ.ศ. 2548 สถานีประมงจังหวัดพิษณุโลก สามารถเพาะขยายพันธุ์ได้แล้ว โดยรวบรวมพ่อแม่พันธุ์จากแม่น้ำแควน้อย

สรุปว่า ทั้ง 7 เส้น และ 14 เส้น สามารถอาศัยได้ทั้งน้ำกร่อยและน้ำจืด โดย 7 เส้นจะอยู่ในน้ำกร่อยเป็นหลัก ส่วน 14 เส้น จะอยู่น้ำจืดเป็นหลัก และ 14 ตัวก็ใหญ่กว่าด้วย ปลาทั้ง 2 ชนิดนี้เหมือนกันมาก หากน้าๆ ตกได้ อาจแยกไม่ออก แม้จะได้อ่านเรื่องนี้ไปแล้ว ..ถ้าหากน้าๆ ตกมันได้ในธรรมชาติ และไม่คิดจะเอามันไปทำอะไร ก็ปล่อยมันกลับที่เดิม เพื่อต่อไปอนาคตเราจะเจอพวกมันมากขึ้น

ปลาตูหนา ปลาสะแงะ ความเหมือนที่แตกต่าง

Tiger Pistol Shrimp สหายปลาบู่ และอาวุธร้าย